Dijagnoza i terapija karcinoma dojke ostvaruje se preko multidisciplinarnog pristupa. Ovaj pristup obuhvata rano otkrivanje bolesti, preciznu patohistološku dijagnozu i kombinaciju različitih modaliteta lečenja prilagođenih tipu tumora.
Dijagnoza
Proces dijagnostikovanja karcinoma dojke obuhvata:
Klinički pregled: Uzimanje anamneze (faktori rizika, porodična istoriju) i fizikalni pregled dojki i pazušnih jama.
Radiološka dijagnostika:
- Mamografija: predstavlja zlatni standard za žene starije od 40 godina i otkrivanje promena u dojci koje se ne pipaju.
- Ultrazvuk (EHO): predstavlja primarnu metoda za mlađe žene i dopuna mamografiji za razlikovanje cista od solidnih tumora.
- Magnetna rezonanca (MR): primenjuje se za specifične indikacije ili za precizniju procenu raširenosti bolesti.
Biopsija: predstavlja definitivni način postavljanja dijagnoze maligne bolesti. Najčešće se radi core biopsija (uzimanje isečka tkiva debelom iglom pod kontrolom ultrazvuka) ili aspiracija tankom iglom (FNAb).
Hirurško vađenje tumora danas se veoma retko koristi (sem u strogo indikovanim slučajevima), jer se onda kod tih pacijenata ne može primeniti adekvatna onkološka terapija i uraditi biopsija stražar limfnog čvora pazuha
Određivanje stadijuma bolesti: procenjuje se proširenost bolesti, te se u tu svrhu radi RTG pluća, ultrazvuk trbuha, određivanje tumor markera (CEA i CA 15-3), a po potrebi i scintigrafija kostiju ili PET-CT.
Terapija
Plan lečenja donosi konzilijum lekara na osnovu tipa tumora, stadijuma bolesti i opšteg stanja pacijentkinje:
- Hirurgija: Može biti poštedna (uklanjanje samo tumora – tumorektomija) ili radikalna (uklanjanje cele dojke – mastektomija).
- Biopsija stražar limfnog čvora pazušne jame izvodi se u cilju procene proširenosti bolesti na limfne žlezde pazuha (najčešće mesto širenja maligne bolesti)
- Radioterapija (zračenje): Primenjuje se nakon urađene operacije u cilju uništenja preostalih ćelije raka i smanjenja rizika od recidiva bolesti.
- Sistemska terapija:
- Hemioterapija: Primena citostatika koji uništavaju ćelije raka u celom telu.
- Hormonska terapija: Koristi se kod tumora koji poseduju receptori za estrogen i progesterone, odnosno koji pokszuju hormonsku zavisnost.
- Biološka (ciljana) terapija: koristi se kod HER2 pozitivnih tumora.
Imunoterapija: Inovativni lekovi koji pomažu imunskom sistemu da prepozna i uništi ćelije tumora.
